تبلیغات
روان شناسی تخصصی رشد - مطالب شهریور 1391

روان شناسی تخصصی رشد

مصائب اول به دنیا آمدن

خانم و آقای الف معتقدند روش تربیتی‌شان برای دختر اول و دوم‌شان هیچ تغییری نكرده است. آنها در ارائه امكانات به بچه‌ها هیچ فرقی میانشان نگذاشته‌اند. هر دو فرزندشان اتاق‌هایی مشابه دارند، هر دو به یك مدرسه رفته‌اند، عروسك‌هایی مشابه داشته‌اند، لباس‌هایی شبیه به هم و... تفاوت سنی‌شان فقط 4 سال است اما همه می‌گویند این دو خواهر، زمین تا آسمان با هم فرق دارند.

 

تعبیر مردم از رفتار دو خواهر البته به تعبیر خودشان از شرایط‌ متفاوت است. مردم می‌گویند: «دختر بزرگ‌تر، از بچگی با شخصیت بود!» دختر بزرگ‌تر می‌گوید: «چون اولین بچه بودم نگذاشتند بچگی كنم. همیشه مراقب خواهر كوچك‌ترم بودم.» خواهر كوچك‌تر می‌گوید: «در همه زندگی یك مزاحم بالای سرم بود؛ خواهر بزرگ‌ترم!»

 

مردم می‌گویند: «خانم و آقای الف برای تربیت دختر اولشان سنگ تمام گذاشته‌اند، اما دومی را لوس كرده‌اند» دختر بزرگ‌تر می‌گوید: «من از همان بدو تولد موش آزمایشگاه شدم! پدر و مادرم در بزرگ كردن من تجربه كسب كردند و آن وقت هر چه یاد گرفته بودند برای خواهر كوچك‌ترم انجام دادند. » دختر كوچك‌تر می‌گوید: «من بلدم حق و حقوقم را از پدر و مادرم بگیرم اما آبجی، بی‌دست و پاست.» مردم می‌گویند: «دختر بزرگ‌تر، محجوب و خانه‌دار است.» دختر بزرگ‌تر می‌گوید: «توی خانه محبوسم كردند. وقتی فهمیدند اشتباه كرده‌اند به خواهرم آزادی دادند. » دختر كوچك‌تر می‌گوید: «خواهرم ذاتا منزوی است، اما من توی خانه بند نمی‌شوم.»


ادامه مطلب


كودكانی در دنیای خود

معلق میان جنین و جهان، انگار پا به دنیا گذاشته باشی، اما از رَحِم مادر دل نكنده باشی؛ نه... نه... خودت هم نمی‌دانی... لبخندها را می‌بینی و خنده را نمی‌خوانی، كلمات را می‌شنوی و معانی را نمی‌فهمی و در خود می‌مانی، می‌مانی، می‌مانی... تا كسی بگوید اوتیسم داری... آنگاه پدر و مادر، هر دو، با هم، در هم می‌شكنند؛ به خود می‌آیند. می‌گردند دنبال جواب این سوال كه حالا چه باید كرد. هر چه باشد، هر طور باشی، بند دلشان، گوشه جگرشان، ضلعی از زندگی‌شان تویی... تو. تو كه در اصلی‌ترین اصل این دنیا مشكل داری: دنیای خارج از ذهن تو، دنیای ارتباط است.

اوتیسم چیست؟

اوتیسم یا درخودماندگی، اختلالی شایع میان پسران و درصدی كمتر از آنها در دختران است؛ در برخی نقاط جهان پیش از هجده ماهگی كودك می‌‌توان وجود آن را تشخیص داد؛ اما در ایران، نشانه‌های آن علائم مختل شده از رشد طبیعی مغز را در زمینه‌های ارتباط كلامی و تعامل اجتماعی و همچنین در حیطه رفتارهای خاص، خیلی بیش از هجده ماهگی، یعنی نزدیك به سه سالگی كودك هویدا می‌كند. دلایل اصلی شكل‌گیری آن هنوز بدرستی شناخته نشده. رفتارهای پرخاشگرانه حتی در حد خودآزاری، عادات و تیك‌های تكرارشونده، دلبستگی به اشیا، حساسیت‌های شدید بینایی، بویایی، شنوایی و... از همه مهم‌تر عقب‌ماندگی تحلیل و تفسیر اجتماعی از سوی مغز، در بسیاری از مبتلایان به اوتیسم با شدت و حدتی متفاوت عارض است.


ادامه مطلب


  • نظرات() 
  • نوع مطلب :اوتیسم ،دلبستگی ،
  • كودكان وابسته

    شما​9 ماه بارد اری را كه پشت سر می‌گذارید  د یگر تصور نمی‌كنید  این كود ك بعد  از تولد  همین‌قد ر به شما چسبید ه باشد ، اما این حقیقت د ارد .گاهی كود كان آنقد ر به ماد ر وابسته می‌شوند  كه هرگز حاضر نیستند  آغوش او را ترك كنند .

    برای این كه شما د چار چنین كابوسی نشوید  باید  از همان ابتد ا ساعاتی را از حضور بچه غیبت كنید  و او را به كسان د یگری بسپارید .

    به او توضیح د هید  كه قرار است بروید  و چه كارهایی انجام د هید . با آنها صحبت كنید  و آنها را برای زند گی، بازی و سركرد ن د ور از خود  آماد ه كنید .


    ادامه مطلب


  • نظرات() 
  • نوع مطلب :دلبستگی ،
  • دوران خیره‌سری نوجوانان

    بررسی شیوه‌های برخورد صحیح با نوجوانان در دوران بلوغ

     

     

    دوران بلوغ كه با اوایل نوجوانی آغاز می‌شود، دوران دگرگونی‌های فراوان است. به گفته متخصصان به سنین 10 تا 14 سالگی در دخترها و به سنین 12 تا 15 سالگی در پسرها اوایل نوجوانی گویند. ​دوسال پس از آن اواسط نوجوانی و ادامه این سنین تا شروع بزرگسالی​ اواخر نوجوانی به شمار می آید. بنابراین طبق تعریف سازمان جهانی بهداشت، به رده سنی10 تا 19 سال نوجوان اطلاق می‌شود.

     در این دوران فرد بالغ می‌شود و از مرحله كودكی به بزرگسالی می‌رسد و قدرت باروری را كسب می‌كند. در واقع در دوره‌ای كوتاه فیزیك و آناتومی قسمت‌های خاصی از بدن نوجوان به طور محسوسی تغییر می‌كند و اعضای تناسلی و تولید مثلی او كامل می‌شود و علاوه بر این، دگرگونی‌های اجتماعی و روانی نیز در او ایجاد می‌شود.


    ادامه مطلب


    حرف‌زدن در سكوت

    چگونه به كودكان كر و لال آموزش دهیم

     

     

    حمید كوچولو كمی دورتر از بچه‌ها می‌ایستد و دقایقی به آنها نگاه می‌كند.آنها با هم بازی می‌كنند. حرف می‌زنند. گاهی جیغ می‌كشند و گاهی گریه می‌كنند. زمانی هم می‌خندند.

    سرو صدا مربی مهد كودك را كلافه می‌كند، اما حمید در سكوت به آنها نگاه می‌كند.

    دعوا بر سر عروسك‌هاست. مربی چند عروسك دیگر می‌آورد و به بچه‌ها می‌دهد. حمید هم جلو می‌رود و سعی می‌كند به مربی هم بگوید یكی به من بده اما اصوات بلند و نامفهومی از دهانش خارج می‌شود كه یكی از بچه‌ها را می‌ترساند و او هم حمید را هل می‌دهد.حمید كمی به عقب پرت می‌شود و خیلی زود از روی زمین بلند می‌شود و سعی می‌كند به آن كودك بفهماند كه عروسك سهم اوست و او دوتا عروسك برداشته اما بازهم اصوات نامفهوم و فریاد مانند بچه‌ها را می‌ترساند و كتك كاری شروع می‌شود. مربی آنها را جدا می‌كند و حمید را دورتر نگه می‌دارد و به بچه‌ها می‌گوید: حمید هم مثل شماست. خیلی دوستتان دارد. او جیغ نمی‌كشد. سعی می‌كند حرف بزند. اما نمی‌تواند. او نه می‌شنود و نه حرف می‌زند.


    ادامه مطلب


  • نظرات() 
  • نوع مطلب :لکنت زبان ،عقب ماندگی ذهنی ،
  • نامه‌ای به بزرگ‌ترها

    خانه عموی نیلوفر در طبقه بالایی آنها بود. او دخترعمویی همسن و سال خودش داشت كه با هم دوست بودند و بیشتر وقت‌ها برای بازی كردن پیش همدیگر می‌رفتند. در یكی از روزهایی كه با هم مشغول خاله بازی بودند یك دفعه نیلوفر به دختر عمویش گفت: مهسا! چند روزه كه می‌خوام یه چیزی بهت بگم.

    مهسا با تعجب نگاهی به او كرد و تا خواست حرفی بزند، خود نیلوفر دوباره گفت: نمی‌دونم تا حالا برای توهم پیش اومده یا نه، اما من بعضی وقت‌ها از دست بزرگ‌ترها و از یه كاریشون خیلی ناراحت می‌شم.

    مهسا همان طور كه با دقت نیلوفر را نگاه می‌كرد گفت: كدوم كارشون؟

    ـ شاید برات اتفاق افتاده باشه كه وقتی داری با مامان یا بابات یا یه بزرگ‌تر دیگه حرف می‌زنی، یا به حرفت خوب گوش نمی‌دن یا این كه وسط حرفت یه چیزه دیگه می‌گن؛ من خیلی ناراحت می‌شم، تو چطور؟

    ـ آره برای منم پیش اومده، ناراحت هم شدم اما حرفی نزدم.

    نیلوفر كمی فكر كرد و باز گفت: بیا یه كاری كنیم.


    ادامه مطلب


  • نظرات() 
  • نوع مطلب :اختلالات ارتباط ،رشد اجتماعی نوجوان ،
  • خیلی سخت نگیرید

    یك روز عصر دنبال دختركوچولو همه اتاق‌ها را گشتم و بالاخره كتی را كه آن موقع دو سالش بود، در اتاق خودم پیدا كردم؛ در كمدم باز بود و یك اسكناس 20 دلاری پاره هم در دست‌های كتی بود. دخترك كه با اخم به اسكناس نگاه می‌كرد، وقتی من را دید آن را نشانم داد و گفت: این خیلی زشت بود.

    خنده‌ام گرفته بود ولی خودم را كنترل كرده و با اخم به كتی نگاه كردم؛ اسكناس را كه حالا تكه‌تكه شده بود از دستش گرفتم و با صدای بلندی گفتم: چی كار كردی؟ چرا پول‌ها را پاره می‌كنی؟

    من فریاد زدم و دخترك مظلومانه اشك ریخت. تازه به خودم آمدم؛ كتی را در آغوش گرفتم و از او معذرت‌خواهی كردم. راستش كمی كه بیشتر فكر كردم متوجه شدم خودم مقصر بوده‌ام؛ دختركوچولوی من كه مفهوم پول را هنوز نمی‌فهمید و این من بودم كه با خیال راحت او را تنها گذاشته بودم.

    شب كه همسرم آمد، جریان را برایش تعریف كردم و او گفت اگر پول را به یكی از شعبه‌های بانك ببرم، حتما برایم تعویض خواهند كرد. ولی من ترجیح دادم این كار را انجام ندهم و امروز بعد از گذشت شش سال، آن اسكناس پاره شده هنوز در كمد من است؛ آن را نگه‌داشته‌ام تا همیشه یادم باشد​ گاهی بچه‌ها طوری رفتار می‌كنند كه مطابق میل ما نیست، ولی به جای عصبانیت باید به شكل دیگری با آنها برخورد كنیم.


    ادامه مطلب


  • نظرات() 
  • نوع مطلب :اختلالات ارتباط ،
  • طوطی كوچك خانه ما

    از لحظه‌ای كه فرزندتان را از بیمارستان به خانه می‌آورید، خانه دیگر آن خانه قبلی نیست؛ همه چیز به هم می‌ریزد و خانه حسابی شلوغ و بی‌برنامه می‌شود. اما بخش جالب داستان وقتی شروع می‌شود كه این كوچولوی دوست‌داشتنی كارها و رفتارهای شما را تقلید كند و با ظاهر كودكانه‌اش بخواهد شبیه شما شود!

    البته این مساله بخصوص وقتی باید با كودك مثل یك طوطی برخورد كنید، بیشتر و بهتر درك خواهد شد. فرزند كوچكتان اول لحن صدای شما را تقلید می‌كند و سعی می‌كند به خاطر بسپارد شما چطور حرف می‌زنید؛ مثلا توجه دارد​ وقتی آرام صحبت می‌كنید، او هم خیلی آرام صدا تولید ‌كند و وقتی هیجان‌زده هستید و صدایتان بلند است، او هم بلندتر حرف بزند. حالا فقط باید صبر كنید تا این كوچولو شروع كند به حرف‌زدن و با تقلید كلمات و جملات شما، ابراز احساسات كند. جالب است بعضی از بچه‌ها وقتی در خیابان هستند از غریبه‌ها هم تقلید می‌كنند و لحن صدایشان را مانند آنها تغییر می‌دهند.

    روان‌شناسان می‌گویند بچه‌ها باید از بزرگ‌ترها تقلید كنند تا حرف‌زدن را بیاموزند و كم‌كم بتوانند در جامعه حضور یابند. در واقع آنها تلاش می‌كنند تك‌تك كلمات را دقیقا همان‌طور بیان كنند كه از شما یا دیگران می‌شنوند​ بنابراین كاملا طبیعی است كه از نظر شما این كار تقلید‌كردن به نظر برسد.


    ادامه مطلب


  • نظرات() 
  • نوع مطلب :اختلالات ارتباط ،
  • بگذارید روی پـای خودش بـایستد

    نوزاد كه بود، یك لحظه از مادرش جدا نمی‌شد، به قول قدیمی‌ها «بغلی» بود، پدر و مادرش نوبتی او را در آغوش می‌گرفتند، در آغوش دیگران گریه می‌كرد و فقط پدر و مادرش را می‌خواست. كمی كه بزرگ‌تر شد، بدون آنها نه جایی قرار می‌گرفت و نه بدون آنها جایی می‌رفت. والدینش هم چندان ناراضی نبودند كه فرزندشان فقط كنار آنها آرام و قرار می‌گیرد.

    مدرسه كه شروع شد، روزهای اول به اكراه سر كلاس حاضر می‌شد. تكالیفش را بدون كمك والدینش انجام نمی‌داد. همین روند هم ادامه یافت تا مقاطع بالاتر كه پدر و مادرش چندان نمی‌توانستند از لحاظ درسی كمكش كنند، باید كنارش می‌نسستند تا درس بخواند.

    انتخاب رشته تحصیلی، لباس و خورد و خوراك و حتی دوستانش را نیز با كمك والدینش انتخاب می‌كرد. او حالا 24 ساله است، تحصیلاتش را در رشته مورد علاقه والدینش تمام كرده و هنوز نتوانسته كاری پیدا كند. هزینه‌های زندگیش را آنها می‌پردازند و هنوز در همه مسائل زندگی وابسته به خانواده‌اش است. او حالا به جوانی تبدیل شده كه نه تنها از خود، نظر، اعتقاد و فكری ندارد بلكه هنوز باید والدینش برای او تصمیم بگیرند. او هیچ استقلالی در زندگی ندارد.


    ادامه مطلب


  • نظرات() 
  • نوع مطلب :دلبستگی ،
  • شیر و دیگر هیچ

    بررسی‌های انجام شده نشان می‌دهد مصرف شیر در میان كودكان در سال‌های اخیر در مقایسه با گذشته به میزان قابل توجهی كاهش یافته است. این در حالی است كه در مقابل نوشیدنی‌های شیرین كه ارزش تغذیه‌ای كمتری دارد در برنامه غذایی روزانه كودكان جایگزین شیر شده است.

    بنابراین بیم آن می‌رود در آینده‌ای نزدیك این نوشیدنی‌های شیرین به جایگزینی برای نوشیدنی‌های مغذی تبدیل شده و سلامت آنها را در معرض خطر قرار دهد. كودكان در رده سنی 5 تا 8 سال علاقه چندان زیادی به خوردن شیر ندارند. شیر و آب میوه طبیعی از اصلی‌ترین مواد موردنیاز بدن كودك برای رشد است كه توجه به آنها در برنامه غذایی كودكان ضروری است. این در حالی است كه هیچ جایگزین مناسبی برای این دو نوشیدنی مغذی وجود ندارد و نباید تصور شود كه نوشیدنی‌های شیرین یا انرژی‌زا می‌تواند جایگزین مناسبی برای آنها بوده و نیازهای تغذیه‌ای كودك را برآورده سازد.

    البته تغییر در مصرف میوه و سبزیجات و جایگزینی فست‌فودها به جای غذاهای مقوی خانگی نیز از جمله عواملی است كه بدون تردید در كاهش علاقه كودكان به مصرف روزانه شیر بی‌تاثیر نبوده است.


    ادامه مطلب


  • نظرات() 
  • نوع مطلب :اختلالات تغذیه ای ،
  • بیش‌فعالی به معنای ناتوانی در یادگیری نیست

    پژوهشگران طی زمان با كودكانی مواجه می‌شوند كه از نظر وضعیت بینایی، شنوایی و هوش بهنجار هستند، ولی نمی‌توانند یاد بگیرند. با وجود مطالعات فراوانی كه در این زمینه صورت گرفته، اما هنوز شناسایی این اختلال با نوعی مشكل همراه است. حتی در مواردی نا آگاهی و ناآشنایی‌های معلمان، مسئولان و والدین سبب می‌شود این كودكان به اشتباه به مدارس استثنایی فرستاده شوند.در این میان سوالات زیادی درباره این كودكان وجود دارد كه بسیاری از والدین پاسخ درست آنها را نمی‌دانند.

    چه رابطه‌ای بین بیش‌فعالی و اختلال یادگیری وجود دارد؟

    در كودكان مبتلا به اختلال یادگیری، بیش‌فعالی نسبتا شایع است. داده‌های موجود حاكی است حدود 15تا30 درصد كودكان دچار اختلال یادگیری همزمان دچار بیش‌فعالی هستند. ممكن است این كودكان علائمی مانند بی‌توجهی، تغییر سریع توجه، حواس‌پرتی، تكانشی بودن، پرفعالیتی، اشكال در پردازش گفتار و كمبود دقت در كپی كردن داشته باشند.

    در گذشته روان‌شناسان به همراه بودن بیش‌فعالی كودكان با ناتوانی یادگیری تاكید می‌كردند، در حالی كه امروزه علاوه بر آن نقایصی مربوط به توجه و تكانشگری نیز به عنوان مشكلات همراه مورد بررسی قرار می‌گیرد. این كودكان ممكن است بسختی برای مطالعه و یادگیری تمركز كافی داشته باشند. شواهد پژوهشی نشان داده‌اند، درمان‌های دارویی بویژه مصرف ریتالین در بهبود عملكرد تحصیلی این كودكان تاثیر داشته است.


    ادامه مطلب


    آینده‌ای ناخوشایند در انتظار كودكان بیش‌فعال

    در ابتدای شروع علائم اولیه، این كودكان افراد خانواده خود را آزار می‌دهند و با گذشت زمان اسباب زحمت اطرافیان و اقوام خود می‌شوند. معمولا رفتار كودك بیش‌فعال غیرقابل كنترل است. به عنوان مثال ممكن است این كودك تمام ظروف شكستنی منزل را به صورت مستقیم یا غیرمستقیم از بین ببرد.

    در حقیقت این كودكان متوجه این موضوع هستند كه این وسایل برای استفاده خانواده لازم است، اما احتمال دارد زمانی كه به ظرفی دست می‌زنند، در بین عمل حركتی خود به فكر حركتی دیگری باشند و بی‌اختیار آن ظرف را به زمین بیندازند. در این شرایط است كه با مقاومت و تذكر شدید والدین و اطرافیان مواجه می‌شوند و به دلیل این كه قصد شكستن ظرف را نداشتند، از این برخوردهای والدین خود دلزده و ناراحت می‌شوند. بنابراین ممكن است عكس‌العمل نامناسبی انجام دهند و حالت‌های غیرطبیعی به خود گیرند و به مرور در اثر تذكرها و گاهی تنبیه‌های مختلف، با همبازی‌های خود درگیر شوند به طوری كه اعمال ضداجتماعی او به طور مشخصی قابل مشاهده باشد. طبق آمار و مستندات كشورهایی مانند آمریكا، هم‌اكنون بیش از 50 درصد نوجوانان زندانی جزو كودكان بیش‌فعال بوده‌اند. طبق این نظریه، این كودكان ابتدا خواستار انجام خطایی نبوده اما با ملامت و سرزنش اطرافیان مواجه شده‌اند و بتدریج به علت انجام كارهای ناشایست مكرر از مدرسه اخراج شده و كار به مسائل و رفتارهای غیرقانونی كشیده شده است. این مساله در كودكان با ضریب هوشی بالاتر بیشتر دیده می‌شود. بنابراین در صورت درمان‌نكردن زودرس چنین كودكانی، از هر دو نفر آنها یك نفر می‌تواند به سمت كارهای غیرقانونی كشیده شود.

     منبع: جام جم



  • نظرات() 
  • نوع مطلب :بیش فعالی/ کمبود توجه ،
  • با كودك بیش‌فعالم چه‌كنم؟

    در جهان امروز بسیاری از بیماری‌های اختلال رفتاری مانند بیش‌فعالی (ADHD) در نخستین سال‌های كودكی، یك معضل اجتماعی محسوب می‌شود زیرا برخی از این كودكان علاوه بر این كه از بدو تولد با گریه و حركات‌ ناموزون باعث سردرگمی والدین و پزشكان می‌شوند، مشكلاتی از قبیل عدم كنترل گردن از ابتدای تحرك نیز دارند.

     در چنین مواقعی اگر پزشك متخصص تجربه كافی از مسائل تكاملی داشته باشد، می‌تواند حتی از سن شش ماهگی تا دو سالگی مشكوك به این اختلال شود. همچنین والدین نیز می‌توانند با مشاهده افزایش تحركات بی‌هدف كودكان‌شان در شناسایی این اختلال به پزشكان كمك كنند. اصولا علائم ظاهری این اختلال از سن حدود دو تا سه سالگی براحتی برای هر شخصی قابل تشخیص است زیرا در این سنین است كه حركات بی‌هدف، نامربوط و بی‌اختیار در این كودكان مشاهده و از این سنین است كه برچسب بیش‌فعالی به این كودكان زده می‌شود، اما سوالی كه بیشتر ذهن‌ها را متوجه خود می‌كند، این است كه چرا برخی كودكان دچار اختلال بیش‌فعالی می‌شوند؟ مگر در مغز این افراد چه حوادثی اتفاق افتاده است كه آنان را مبتلا به این عارضه كرده و كنترل حركات را از دستان آنان خارج می‌كند؟ از همه مهم‌تر چرا این نوع اختلال رفتاری، یك معضل جدی اجتماعی محسوب می‌شود؟


    ادامه مطلب


  • نظرات() 
  • نوع مطلب :بیش فعالی/ کمبود توجه ،




  • نصرت نوجوان


    آخرین پست ها


    آمار وبلاگ

    • کل بازدید :
    • بازدید امروز :
    • بازدید دیروز :
    • بازدید این ماه :
    • بازدید ماه قبل :
    • تعداد نویسندگان :
    • تعداد کل پست ها :
    • آخرین بازدید :
    • آخرین بروز رسانی :